Alcohol en drugs op het werk

Een protocol alcohol en drugs op het werk: doen!

Het is een groeiend probleem voor veel werkgevers: medewerkers die alcohol en drugs gebruiken tijdens diensttijd. Een protocol alcohol en drugs op het werk kan veel ellende voorkomen. Wij geven praktische tips.

Alleen al alcoholgebruik kost werkgevers ongeveer 1,3 miljard euro per jaar laat een onderzoek van het Trimbosinstituut zien. Werknemers zijn hierdoor vaker ziek en hun productiviteit vermindert. In sommige beroepen kan alcohol- of drugsgebruik ronduit gevaarlijk zijn. Denk aan branches waarin medewerkers met gevaarlijke machines werken of een voertuig besturen. De sfeer op de werkvloed kan er bovendien onder lijden omdat collega’s opeens onvoorspelbaar gedrag vertonen. Wacht dus niet totdat zich een incident voordoet, maar neem nu maatregelen. Wat kunt u doen?

Alcohol- of drugstest

Heeft u het vermoeden dat een van uw medewerkers alcohol of drugs op het werk gebruikt, dan zou het natuurlijk handig zijn als u dat kunt bewijzen met een test. Maar zo werkt het helaas niet. Het uitvoeren van zo’n test en het verwerken van de gegevens is een inbreuk op de privacy en dus verboden. Het zijn namelijk gezondheidsgegevens en die zijn beschermd onder de AVG (Algemene Verordening Gegevensbescherming).

Er zijn beroepen waarin het testen wettelijk geregeld is zoals in de luchtvaart, scheepvaart en het wegverkeer. Maar los van deze branches kunt u uw medewerker niet zomaar een test laten ondergaan. Wat u wel kunt doen is zorgen voor een duidelijk protocol over alcohol en drugs.  

Wat staat er in een protocol alcohol en drugs op het werk?

Een goed en duidelijk alcohol- en drugsbeleid op het werk is van groot belang. Zo weten uw medewerkers precies wat de regels zijn. En wat er gebeurt als ze zich daar niet aan houden. Het opstellen van een protocol zou elke werkgever moeten doen. Belangrijke onderdelen zijn:

  • Algemene regels over wat wel en niet toegestaan is op het werk
  • Specifieke afspraken over bijvoorbeeld teamuitjes, zakenlunches, afdelingsdagen en bedrijfsborrels
  • Voorlichting en bewustwording
  • Begeleiding van medewerkers die alcohol op drugs op het werk gebruiken of echt verslaafd zijn
  • Maatregelen bij overtreding van het protocol.

Zorg dat iedereen op de werkvloer weet dat dit protocol er is en ook weet wat erin staat. Maak het beschikbaar op Intranet, bespreek het tijdens een bijeenkomst of vergadering en maak het bespreekbaar. Wijs nieuwe medewerkers ook altijd op het protocol.

Onderzoek: waar moet u allemaal aan denken?

Een test is zoals eerder gezegd meestal niet toegestaan, maar dat wil niet zeggen dat u geen maatregelen kunt treffen bij een vermoeden van alcohol of drugsgebruik op het werk. U mag namelijk wel ander onderzoek doen. Het makkelijkst is het natuurlijk als u iemand op heterdaad betrapt. Dan heeft u uw bewijs eigenlijk al in handen. Maar vaak gebeurt het gebruik uit uw zicht. Bij een vermoeden kunt u de volgende stappen nemen:

  • Het ondervragen van getuigen
  • Het ondervragen van de bewuste medewerker(s)
  • Vastleggen van het bewijsmateriaal in een dossier.

U kunt zich voorstellen dat dit behoorlijk tijdrovend kan zijn. U moet de verhoren goed voorbereiden, de ondervragingen uitwerken en al het bewijsmateriaal tot in detail en volgens alle regels vastleggen.

Een expert inhuren

Wilt u geen onnodige tijd verspillen en zeker weten dat het dossier aan alle wettelijke regels voldoet, dat is het slim om een expert op dit gebied in te schakelen. Denk aan een recherchebureau dat ook voor bedrijven en organisaties werkt. Onze ervaren rechercheurs kunnen u ontlasten en het onderzoek van begin tot eind voor u uitvoeren.

U heeft bewijs en nu?

Als uit het onderzoek blijkt dat een medewerker inderdaad alcohol of drugs op het werk (heeft) gebruikt, dan zijn er twee mogelijkheden. Blijkt iemand echt verslaafd, dan is deze persoon in principe chronisch ziek. Hij of zij moet dan ziekgemeld worden en ondersteuning krijgen. Bijvoorbeeld door middel van een doorverwijzing naar de juiste hulpverlening.

Is iemand niet verslaafd, dan is het een ander verhaal. Dan is het misbruik en kunt u een gang naar de rechter maken en kijken of het mogelijk is iemand te ontslaan. Het is dan wel heel belangrijk dat u overtuigend bewijs heeft van het misbruik en ook kunt aantonen dat u als werkgever nadelige gevolgen ondervindt.

Hulp nodig? Wij staan voor u klaar.

Heeft u advies nodig of wilt u een onderzoek laten uitvoeren door een professionele rechercheur? Neem dan nu contact met ons op.

Ook voor het uitvoeren van onderzoek naar bedrijfsfraude zoals diefstal of onterecht ziekteverzuim kunt u bij ons terecht.